Piotr Jaczewski

Nietrudno zauważyć, iż ostatnimi czasy w mediach zapanowała swoista moda na „globalne ocieplenie”. Nie ma zresztą czemu się dziwić, wystarczy wyjrzeć przez okno – po wyjątkowo, jak na strefę klimatu umiarkowanego, gorącym lecie, przyszła wyjątkowo ciepła jesień. Jednak czy w rzeczywistości istnieje coś takiego, jak globalne ocieplenie, w sensie wzrostu średniej temperatury spowodowanej działalnością człowieka?

(czytaj dalej…)

Dziś w nocy, o ile tylko będą sprzyjające warunki pogodowe, będziemy mogli podziwiać piękne zjawisko – rój meteorów Leonidy. Jak co roku w listopadzie, Ziemia przechodzi przez chmury pyłu i szczątków pozostawione przez kometę Tempel-Tuttle’a, która co 33 lata pojawia się w naszych okolicach. W tym roku będziemy przelatywać przez pas materii, pozostawiony przez kometę w roku 1932. Zapowiada się więc piękna noc pełna spadających gwiazd.

(czytaj dalej…)

Sonda kosmiczna Mars Express, wystrzelona w czerwcu 2003 przez Europejską Agencję Kosmiczną, dostarczyła w ostatnim czasie wysokiej jakości zdjęć powierzchni Marsa. Szczególnie interesujące dla szerokiego grona odbiorców są zdjęcia rejonu Cydonia, zawierającego ciekawe struktury geologiczne, w tym Cydonia Mensae, czyli słynną Marsjańską twarz.

(czytaj dalej…)

Kilka dni temu, już po raz 16, przyznane zostały nagrody Ig-Nobla, będące humorystycznymi odpowiednikami nagród Nobla. Inaczej jednak niż w przypadku Złotych Malin, do których to laureaci niechętnie się przyznają, naukowcy podchodzą do nich zupełnie poważnie. Coroczna ceremonia wręczania Ig-Nobli odbywa się w Sanders Theatre na Uniwersytecie Harvarda, a nagrody wręczane są przez autentycznych laureatów Nagrody Nobla. Okazuje się, że naukowcom, w przeciwieństwie do aktorów, zaskakująco łatwo przychodzi śmianie się z samych siebie. Jest to jedyna sposobność zobaczyć gdy nobliwy staruszek, laureat Nagrody Nobla z fizyki za rok 2005, Roy Glauber, szaleje podczas ceremonni z miotłą, zamiatając scenę.

(czytaj dalej…)

Przyznano pierwsze tegoroczne nagrody Nobla, za osiągnięcia w medycynie, fizyce oraz chemii. Wszystkie te wyróżnienia przypadły amerykanom, co tylko potwierdza ogromną przepaść między poziomem nauki – nie mylić z edukacją – w USA, a resztą Świata. Osobiście wydaje mi się, że tegoroczne nagrody przypadły za odkrycia istotniejsze, niż w roku ubiegłym.

(czytaj dalej…)

Wśród większości gatunków zwierząt, szczególnie u naczelnych, więzi w społeczeństwach buduje się na podstawie agresji i siły – stąd też walki godowe zwierząt, czy nasza historia usłana niezliczonymi wojnami. Z tego samego powodu, wsród większości gatunków dominują samce, przewyższające samice sprawnością i siłą fizyczną. Jednak czy ewolucja musiała pójść taką drogą? Czy nie dało by się zbudować społeczeństwa opartego na innych zasadach? Na przykład na… seksie? :)

Uciąłem sobie właśnie małą przerwę w pracy, którą postanowiłem przeznaczyć na lekturę zaległych tekstów. Przeczytałem frapujący artykuł w najnowszym wydaniu specjalnym Świata Nauki, którego autor, dr. Frans de Waal, od prawie 25 lat podglądał – w celach naukowych oczywiście – sympatyczne małpki o wdzięcznej nazwie bonobo.

(czytaj dalej…)

Obiekt 2003 UB313, największa obecnie znana planeta karłowata, została wczoraj ochrzczona przez Międzynarodową Unię Astronomiczną imieniem Eris. Jej odkrycie w roku 2005 wzbudziło powszechną dyskusję nad ilością planet w Układzie Słonecznym, a ostatecznie w sierpniu 2006 doprowadziło do pozbawienia Plutona statusu planety.

O ile fakt zdegradowania Plutona do rangi planety karłowatej wciąż budzi wiele kontrowersji, o tyle wyjątkowo trafną wydaje się decyzja nadania kłopotliwej planetoidzie imienia Eris – greckiej bogini niezgody, która wywołując spór między Herą, Ateną i Afrodytą, spowodowała wybuch wojny trojańskiej. I kto twierdzi, że astronomowie nie posiadają wyczucia humoru? ;)